TOHUMLUK sıf. 1. Tohum olarak kullanılmaya elverişli, tohum olarak ayrılıp saklanan. 2. Tkz. Ayrılan, kayırılan kimse. 3. Arg. Yaşı ...
TOHUMLUK sıf.
1. Tohum olarak kullanılmaya elverişli, tohum olarak ayrılıp saklanan.
2. Tkz. Ayrılan, kayırılan kimse.
3. Arg. Yaşı iyice ilerlemiş kimse için kullanılır, yaşlı, geçkin, kart.
*sıf. ve a. Tarım, ve Bahç. Bir bitkiden doğan ve toprağa verildiğinde o bitkiye benzer bir bitki verebilen organ ya da organ parçası: Tohumluk patates. (Bk. ansikl. böl.)
*Ağ. yet. Tohumluk ağaç, çeşidi ve sağlamlığı iyi bilinen ve aşı çeliği ya da aşı gözü almak için kullanılan ağaç.
*Tarım. Tohumluk bitki, taneleri tohum olarak kullanılacağı için yetiştiği yerde tam olgunlaşmaya kadar bırakılan bitki.
* a.
1. Tohum olma niteliğini taşıyan, tohum olarak kullanılan organ.
2. Ekim için ayrılmış tohumların saklanıp konulduğu yer.
*Tarım. Tohumluk ayırma, aynı bitkinin ekildiği birbirine yakın birçok parsel arasından birini tohum elde etmek üzere diğerlerinden ayırma. (Ayırma çapraz döllenmeyle çoğalan pancar, mısır gibi türler için çok önemlidir. Beklenmedik genetik sorunlardan kaçınmak için, ayrılan parselin uzaklığı, çiçektozunun ulaşabileceğinden daha fazla olmalıdır.)
*ANSİKL. Tarım, ve Bahç. “Tohumluk" terimi, ister tahıllarınki gibi tane olsun, ister patates parçası ya da sarmısak dişi gibi parça olsun, yeni bir bitki vermek üzere toprağa ekilecek olan bitkisel nesneye denir. Tahıllar sözkonusu olduğunda tohum ile aynı anlama gelir.
* Tohumluğun fizyolojik özellikleri. Embriyonun ya da tohumun yaşayabilir bir bitkiye dönüşebilmesi için tohumluğun normal ve canlı olması gereklidir. Örnek bir miktar tohumluğun "üreme yeteneği" uygun koşullarda filizlenme denemeleriyle değerlendirilir Yani belirli bir miktarda tohumluğun sağladığı normal bitki yüzdesi hesap edilir. Tohumluğun gücünü, yani yedek lardan beslenme derecesini saptamak için daha katı koşullarda deneylere başvurulur ve tohumluğun "çim lenme enerjisi" belirlenir.
* Sağlık özellikleri. Birçok tarım zararlısı tohumluğa bulaşmış olabilir: zararlı otların tohumları, böcekler (ergin, yumurta ya da larva), mantarlar, tohum zarının ya da dokularının içinde ya da üzerinde asalak bakteri ya da virüsler bulunabilir. Bu zararlılar gözlemlerle, analizlerle ve uygun koşullarda yapılan ekim çalışmalarıyla ortaya çıkarılır.
* Saflık özellikleri.
1. mekanik saflık ya da temizlik, tohumlukta yabancı maddelerin (tozlar, artıklar, bitki parçalan vb.) olup olmadığını belirtir. Genel olarak bunlar eleme yoluyla ayıklanabilir. Kırık ya da bozuk taneler işe yaramaz;
2. özgül saflık, incelenen türün tohumluk yüzdesini gösterir; yabancı tohumların varlığı zorluklar yaratır. Tohumla aynı boyda olan yabancı taneleri tohumluktan ayırma olanağı yoktur (örneğin buğdaydaki arpa ya da fiğ tohumu ya da bunun tersi);
3. genetik saflık (ya da çeşit saflığı), belirli kültivarın (çeşit, melez, topluluk ya da klon) tam özellikleri taşıyan bitkiler oluşturacak tohumluğun niteliklerini belirler. Tam bir genetik saflık sağlamak için ekilen bitkinin birçok kuşak boyunca kontrolü ve ıslahı gereklidir.
1. Tohum olarak kullanılmaya elverişli, tohum olarak ayrılıp saklanan.
2. Tkz. Ayrılan, kayırılan kimse.
3. Arg. Yaşı iyice ilerlemiş kimse için kullanılır, yaşlı, geçkin, kart.
*sıf. ve a. Tarım, ve Bahç. Bir bitkiden doğan ve toprağa verildiğinde o bitkiye benzer bir bitki verebilen organ ya da organ parçası: Tohumluk patates. (Bk. ansikl. böl.)
*Ağ. yet. Tohumluk ağaç, çeşidi ve sağlamlığı iyi bilinen ve aşı çeliği ya da aşı gözü almak için kullanılan ağaç.
*Tarım. Tohumluk bitki, taneleri tohum olarak kullanılacağı için yetiştiği yerde tam olgunlaşmaya kadar bırakılan bitki.
* a.
1. Tohum olma niteliğini taşıyan, tohum olarak kullanılan organ.
2. Ekim için ayrılmış tohumların saklanıp konulduğu yer.
*Tarım. Tohumluk ayırma, aynı bitkinin ekildiği birbirine yakın birçok parsel arasından birini tohum elde etmek üzere diğerlerinden ayırma. (Ayırma çapraz döllenmeyle çoğalan pancar, mısır gibi türler için çok önemlidir. Beklenmedik genetik sorunlardan kaçınmak için, ayrılan parselin uzaklığı, çiçektozunun ulaşabileceğinden daha fazla olmalıdır.)
*ANSİKL. Tarım, ve Bahç. “Tohumluk" terimi, ister tahıllarınki gibi tane olsun, ister patates parçası ya da sarmısak dişi gibi parça olsun, yeni bir bitki vermek üzere toprağa ekilecek olan bitkisel nesneye denir. Tahıllar sözkonusu olduğunda tohum ile aynı anlama gelir.
* Tohumluğun fizyolojik özellikleri. Embriyonun ya da tohumun yaşayabilir bir bitkiye dönüşebilmesi için tohumluğun normal ve canlı olması gereklidir. Örnek bir miktar tohumluğun "üreme yeteneği" uygun koşullarda filizlenme denemeleriyle değerlendirilir Yani belirli bir miktarda tohumluğun sağladığı normal bitki yüzdesi hesap edilir. Tohumluğun gücünü, yani yedek lardan beslenme derecesini saptamak için daha katı koşullarda deneylere başvurulur ve tohumluğun "çim lenme enerjisi" belirlenir.
* Sağlık özellikleri. Birçok tarım zararlısı tohumluğa bulaşmış olabilir: zararlı otların tohumları, böcekler (ergin, yumurta ya da larva), mantarlar, tohum zarının ya da dokularının içinde ya da üzerinde asalak bakteri ya da virüsler bulunabilir. Bu zararlılar gözlemlerle, analizlerle ve uygun koşullarda yapılan ekim çalışmalarıyla ortaya çıkarılır.
* Saflık özellikleri.
1. mekanik saflık ya da temizlik, tohumlukta yabancı maddelerin (tozlar, artıklar, bitki parçalan vb.) olup olmadığını belirtir. Genel olarak bunlar eleme yoluyla ayıklanabilir. Kırık ya da bozuk taneler işe yaramaz;
2. özgül saflık, incelenen türün tohumluk yüzdesini gösterir; yabancı tohumların varlığı zorluklar yaratır. Tohumla aynı boyda olan yabancı taneleri tohumluktan ayırma olanağı yoktur (örneğin buğdaydaki arpa ya da fiğ tohumu ya da bunun tersi);
3. genetik saflık (ya da çeşit saflığı), belirli kültivarın (çeşit, melez, topluluk ya da klon) tam özellikleri taşıyan bitkiler oluşturacak tohumluğun niteliklerini belirler. Tam bir genetik saflık sağlamak için ekilen bitkinin birçok kuşak boyunca kontrolü ve ıslahı gereklidir.
Kaynak: Büyük Larousse
YORUMLAR