Gagavuz Türkleri kimdir? Gagavuz Türkleri hakkında bilgi verir misiniz? Gagavuzların geçmişteki ve günümüzdeki önemi geçim ları başk...
Gagavuz Türkleri kimdir? Gagavuz Türkleri hakkında bilgi verir misiniz?
Gagavuzların geçmişteki ve günümüzdeki önemi geçim ları başkenti öneminin nedeni liderleri bağımsız oluşları ve haritasını bulabilirmiyim acaba ??
Gagavuzların geçmişteki ve günümüzdeki önemi geçim ları başkenti öneminin nedeni liderleri bağımsız oluşları ve haritasını bulabilirmiyim acaba ??
Alttaki mesajı okuyun, devamı için linke tıklayın:
Gagavuz Türkleri
Asya'dan Avrupa'ya uzanan büyük Türk coğrafyasının içerisinde küçük bir topluluk olan Gagavuz Türkleri , yaklaşık iki yüzyıl yakın çevrelerindeki hiçbir topluluğun Türkçe konuşmadığı bir coğrafyada güçlü ana dilleri sayesinde yok olmadan günümüze kadar gelmişlerdir.
Gagavuz Türkleri, Sovyetler Birliği dağıldıktan sonra bağımsızlığını ilan eden Moldova Cumhuriyeti'nde ‘'Gagavuz Yeri'' adıyla özerk bir cumhuriyet kurmuşlardır. Özellikle Türkiye Cumhuriyeti'nin desteğiyle Latin alfabesine geçmişlerdir. Dil ve Edebiyatın günden güne gelişme göstermekte olduğu Gagavuz Yeri'ndeki okullarda dil ve edebiyat dersleri Türkçe yapılmaktadır.
Gagavuzlar genellikle Ortodoks Hıristiyan olup günümüzde, başta Moldova sınırları içerisindeki özerk cumhuriyetlerinde olmak üzere Aktyubinsk, Semiplatinsk, Furunze(Bişkek), Taşkent, Bulgaristan, Ukrayna ve Romanya'nın çeşitli bölgelerinde yaşamaktadırlar.1989 nüfuz istatistiklerine göre Gagauz Yeri'nde 197.764 kişi yaşamaktadır. Bulgaristan nüfus istatistiklerine göre Gagauzlar hakkında bilgi verilmediği için bu ülkede yaşayan Gagavuzların sayılarını tespit etmek mümkün olmamıştır.Belirtilen diğer coğrafyalarda da az sayıda bulunmakla birlikte nüfus istatistikleri mevcut değildir. Gagavuzların büyük çoğunluğu Hıristiyan olmakla birlikte, Hıristiyanlardan farklı olarak kurban kesmekte, Divanü Lügati't_Türk destanlarında önemli bir yer tutan ve Türk kavimlerince kutsal kabul edilen ‘'Kurt'' için ‘'Kurt Bayramı'' kutlamaktadırlar. Gagavuzlar genellikle cennet, cehennem, hac, oruç, Allah gibi islami terminolojiye ait kelimeleri kullanmaktadırlar.
Gagavuzların kökeni hakkında birçok görüş mevcuttur. Bazı araştırmacılar onların kökenlerini Uzlara, bazıları Karakalpaklara, bazıları Kumanlara, bazıları XIII.Yüzyılda Bizans İmparatorluğuna sığınmış olan II.İzzettin Keykavus'u takiben Rumeli'ne geçmiş olan Selçuklu Türlerine bağlamaktadırlar. Birkaç Bulgar Tarihçi de Gagavuzların Türkleşmiş Bulgarlar olabileceğini söylemektedir.
Tarihçilerin genel görüşü, Gagavuzların tarihini yalnız Selçuklulara veya tek başına kuzeyden gelerek Kuzey_Doğu Bulgaristan'la Balkanların çeşitli bölgelerine yerleşmiş Oğuz, Peneçek ve Kuman Türklerine bağlamanın doğru olmayacağı, bu coğrafyaya X. ve XIII.Yüzyıllar arasında yüz binlerce kişilik Türk göçünün olduğu, bunların büyük bölümünün Slavlaşarak Türklüklerini kaybettiklerini, bir kısmının Hıristiyanlaşmasına rağmen ana dilleri sayesinde milli kimliklerini korudukları yönündedir. Bu yüzden Gagavuzları Türk kütlelerinin üst üste oluşturduğu Oğuz aralıklı bir katman olarak görmek doğru olacaktır. Dili ciddi bir ölçü kabul edersek Gagavuz ağızları içinde yer alan Kıpçakça unsurların da böyle izah edilmesi gerekmektedir.
Gagavuz Türkleri (Gökoğuzlar)
Orta Asya Türkleri hakkında bilgi verir misiniz?
Başkurt Türkleri hakkında bilgi verir misiniz?
Bu mesaj 'en iyi cevap' seçilmiştir.
Gagavuz Türkleri
Asya'dan Avrupa'ya uzanan büyük Türk coğrafyasının içerisinde küçük bir topluluk olan Gagavuz Türkleri , yaklaşık iki yüzyıl yakın çevrelerindeki hiçbir topluluğun Türkçe konuşmadığı bir coğrafyada güçlü ana dilleri sayesinde yok olmadan günümüze kadar gelmişlerdir.
Gagavuz Türkleri, Sovyetler Birliği dağıldıktan sonra bağımsızlığını ilan eden Moldova Cumhuriyeti'nde ‘'Gagavuz Yeri'' adıyla özerk bir cumhuriyet kurmuşlardır. Özellikle Türkiye Cumhuriyeti'nin desteğiyle Latin alfabesine geçmişlerdir. Dil ve Edebiyatın günden güne gelişme göstermekte olduğu Gagavuz Yeri'ndeki okullarda dil ve edebiyat dersleri Türkçe yapılmaktadır.
Gagavuzlar genellikle Ortodoks Hıristiyan olup günümüzde, başta Moldova sınırları içerisindeki özerk cumhuriyetlerinde olmak üzere Aktyubinsk, Semiplatinsk, Furunze(Bişkek), Taşkent, Bulgaristan, Ukrayna ve Romanya'nın çeşitli bölgelerinde yaşamaktadırlar.1989 nüfuz istatistiklerine göre Gagauz Yeri'nde 197.764 kişi yaşamaktadır. Bulgaristan nüfus istatistiklerine göre Gagauzlar hakkında bilgi verilmediği için bu ülkede yaşayan Gagavuzların sayılarını tespit etmek mümkün olmamıştır.Belirtilen diğer coğrafyalarda da az sayıda bulunmakla birlikte nüfus istatistikleri mevcut değildir. Gagavuzların büyük çoğunluğu Hıristiyan olmakla birlikte, Hıristiyanlardan farklı olarak kurban kesmekte, Divanü Lügati't_Türk destanlarında önemli bir yer tutan ve Türk kavimlerince kutsal kabul edilen ‘'Kurt'' için ‘'Kurt Bayramı'' kutlamaktadırlar. Gagavuzlar genellikle cennet, cehennem, hac, oruç, Allah gibi islami terminolojiye ait kelimeleri kullanmaktadırlar.
Gagavuzların kökeni hakkında birçok görüş mevcuttur. Bazı araştırmacılar onların kökenlerini Uzlara, bazıları Karakalpaklara, bazıları Kumanlara, bazıları XIII.Yüzyılda Bizans İmparatorluğuna sığınmış olan II.İzzettin Keykavus'u takiben Rumeli'ne geçmiş olan Selçuklu Türlerine bağlamaktadırlar. Birkaç Bulgar Tarihçi de Gagavuzların Türkleşmiş Bulgarlar olabileceğini söylemektedir.
Tarihçilerin genel görüşü, Gagavuzların tarihini yalnız Selçuklulara veya tek başına kuzeyden gelerek Kuzey_Doğu Bulgaristan'la Balkanların çeşitli bölgelerine yerleşmiş Oğuz, Peneçek ve Kuman Türklerine bağlamanın doğru olmayacağı, bu coğrafyaya X. ve XIII.Yüzyıllar arasında yüz binlerce kişilik Türk göçünün olduğu, bunların büyük bölümünün Slavlaşarak Türklüklerini kaybettiklerini, bir kısmının Hıristiyanlaşmasına rağmen ana dilleri sayesinde milli kimliklerini korudukları yönündedir. Bu yüzden Gagavuzları Türk kütlelerinin üst üste oluşturduğu Oğuz aralıklı bir katman olarak görmek doğru olacaktır. Dili ciddi bir ölçü kabul edersek Gagavuz ağızları içinde yer alan Kıpçakça unsurların da böyle izah edilmesi gerekmektedir.
Sebep: İçerik düzenleme kapsamında "alıntı" mesaj kaldırıldı.
Gagavuzlar-Gagoğuzlar ya da Gökoğuzlar, bugün Cumhuriyetinde, ve kuzeydoğu 'da ve 'da yaşayan, Hıristiyanlık inanışında olan bir Türk topluluğudur. Gagağuzların çoğunluğu Ortodoks mezhebine bağlıdır. Ancak ortodoks olmayan bir kısım gagağuz da vardır. Ortodoks olmayan Gagağuzlar, Katolik ve Subbotnik, Avengelistlerden oluşmaktadır. Subbotnikler domuz eti yemez ve şarap içmezken, bir kısım Ortodoks Gagavuzun da domuz eti yemediği ve ayrıca bir kısmında erkek çocuklarda sünnet gibi etkinliklerin de olduğu bilinmektedir. Ortodokslar komünizm sonrası, diğer eski sovyet halklarında olduğu gibi, inançlarını daha rahat uygulayabilir hale gelmişlerdir.
Gagoğuz sözcüğü dil-bilimsel açıdan Gök Oğuz'dan gelmiştir. (Gagaouz/Goakaouz/Gökouz/ İstanbul Türkçesi ile Gökoğuz). Boy kökenleri ile ilgili türlü görüşler bulunuyor ise de, en baskın görüş, olduğudur. Gagağuzlar ogurlar () ve oğuzlar (onoguz) olmak üzere, ana iki dala ayrılmış olan Türk boylarından, Onogur Türk boyları yerleşim/yayılım bölgesi içerisinde olup da, (, , v.d.), ogur olmayan, oğuz boylarının alt kümesidir. (Bu duruma sıklıkla rastlanmaktadır. Örneğin, Anadoluya'da oğuzlar ile birlikte onogur boyları da gelmiştir). Gagoğuzların ve (Aşağı) Ukrayna'ya göç tarihi konusunda ise tarihçiler özellikle 11. yüzyıla odaklaşmaktadırlar. 11. yüzyılda Asya'dan, göçtükleri, aynı soydan geldikleri ve Uz oldukları bilinmektedir. inanışlı olan gagauzlar, dış görünüm-çehre olarak ve lehçe diyalekti olarak daha ziyade Anadoludaki müslüman inanışlı çok benzemektedirler.
Gagaoğuz Türkçesi, bulundukları bölge nedeniyle, ve etkisine maruz kalmakla birlikte, çok büyük ölçüde yakındır ve diyalekt/ağız olarak da Balkan Türkçesi ağzına/diyalektine benzer. Esasen Gagoğuzlar, Moldova Cumhuriyetinde, adında özerk bir yönetime sahiptirler. Buradaki Gagavuzların sayısı 200.000 dolaylarındadır. Ve ayrıca, gagouzlar, (Kuzeydoğu Bulgaristan), () ve dağınık olarak 'ın dağlık bölgelerinde yerleşiklerdir ve de sayıları bilinmemekle birlikte, 'ın kuzey kesimlerinde de Torbeş/ yaşadıkları bölgeler çevresinde de gagouzların varlığından bahsedilmektedir. Osmanlı döneminde, sınırı içerisinde yer alan Gagouzların, kuruluşu ile birlikte de, Türkiye ile sıkı ilişkilerinin devam ettiği görülmüştür. Yeni kurulan Türkiye devletinin kurucusu M.K.'ün Gagauzların sorunlarını çözmek üzere, Cumhuriyetin ilk yıllarında, Türkiye'den görevliler gönderdiği de bilinmektedir. Bu yakın ilişkiler, günümüzde de, hem ile ve hem de Gagauzeli'nin içinde yer aldığı Cumhuriyeti ile devam etmektedir.
Gagoğuz sözcüğü dil-bilimsel açıdan Gök Oğuz'dan gelmiştir. (Gagaouz/Goakaouz/Gökouz/ İstanbul Türkçesi ile Gökoğuz). Boy kökenleri ile ilgili türlü görüşler bulunuyor ise de, en baskın görüş, olduğudur. Gagağuzlar ogurlar () ve oğuzlar (onoguz) olmak üzere, ana iki dala ayrılmış olan Türk boylarından, Onogur Türk boyları yerleşim/yayılım bölgesi içerisinde olup da, (, , v.d.), ogur olmayan, oğuz boylarının alt kümesidir. (Bu duruma sıklıkla rastlanmaktadır. Örneğin, Anadoluya'da oğuzlar ile birlikte onogur boyları da gelmiştir). Gagoğuzların ve (Aşağı) Ukrayna'ya göç tarihi konusunda ise tarihçiler özellikle 11. yüzyıla odaklaşmaktadırlar. 11. yüzyılda Asya'dan, göçtükleri, aynı soydan geldikleri ve Uz oldukları bilinmektedir. inanışlı olan gagauzlar, dış görünüm-çehre olarak ve lehçe diyalekti olarak daha ziyade Anadoludaki müslüman inanışlı çok benzemektedirler.
Gagaoğuz Türkçesi, bulundukları bölge nedeniyle, ve etkisine maruz kalmakla birlikte, çok büyük ölçüde yakındır ve diyalekt/ağız olarak da Balkan Türkçesi ağzına/diyalektine benzer. Esasen Gagoğuzlar, Moldova Cumhuriyetinde, adında özerk bir yönetime sahiptirler. Buradaki Gagavuzların sayısı 200.000 dolaylarındadır. Ve ayrıca, gagouzlar, (Kuzeydoğu Bulgaristan), () ve dağınık olarak 'ın dağlık bölgelerinde yerleşiklerdir ve de sayıları bilinmemekle birlikte, 'ın kuzey kesimlerinde de Torbeş/ yaşadıkları bölgeler çevresinde de gagouzların varlığından bahsedilmektedir. Osmanlı döneminde, sınırı içerisinde yer alan Gagouzların, kuruluşu ile birlikte de, Türkiye ile sıkı ilişkilerinin devam ettiği görülmüştür. Yeni kurulan Türkiye devletinin kurucusu M.K.'ün Gagauzların sorunlarını çözmek üzere, Cumhuriyetin ilk yıllarında, Türkiye'den görevliler gönderdiği de bilinmektedir. Bu yakın ilişkiler, günümüzde de, hem ile ve hem de Gagauzeli'nin içinde yer aldığı Cumhuriyeti ile devam etmektedir.
Gagavuz Türkleri (Gökoğuzlar)
Orta Asya Türkleri hakkında bilgi verir misiniz?
Başkurt Türkleri hakkında bilgi verir misiniz?
YORUMLAR